Ostrów Tumski

Już w IX wieku na Ostrowie Tumskim tętniło życie. Tutaj powstała pierwsza osada, która z biegiem czasu rozrosła się w potężny gród. W połowie X wieku, z inicjatywy księcia Mieszka I, Ostrów Tumski stał się jednym z najważniejszych ośrodków władzy Piastów. Otoczony potężnymi wałami, gród stał się symbolem ich potęgi.

Przyjęcie chrześcijaństwa w 966 roku było przełomowym momentem w historii Ostrowa Tumskiego. W obrębie grodu wzniesiono książęce palatium z kaplicą Najświętszej Marii Panny. Dwa lata później powstało tu pierwsze biskupstwo na ziemiach polskich, a dla jego potrzeb zbudowano katedrę. Ostrów Tumski stał się nie tylko centrum politycznym, ale i religijnym państwa Piastów.

Niestety, w 1038 roku gród został zniszczony podczas najazdu czeskiego księcia Brzetysława. Po odbudowaniu nie odzyskał już swojej stołecznej rangi - najważniejszym miastem staje się Kraków. Nadal jednak pełnił on ważną funkcję rezydencji książąt wielkopolskich.

W połowie XIII wieku, gdy książę Przemysł I zdecydował o lokacji miasta na lewym brzegu Warty, Ostrów Tumski przeszedł w ręce biskupów poznańskich.

Najważniejsze zabytki:

Pałac arcybiskupi: siedziba archidiecezji poznańskiej, tworzący wraz z budynkiem kurii i budynkiem dawnego probostwa katedralnego kompleks zabudowań kurii metropolitalnej.
Kościół Najświętszej Marii Panny: kościół sukursalny (pomocniczy) katedry, wzniesiony w XV wieku, najlepiej zachowana budowla gotycka w Poznaniu.
Psałteria: wzniesiona na początku XVI wieku przez biskupa Jana Lubrańskiego jako budynek mieszkalny dla kolegium dwunastu psałterzystów.
Akademia Lubrańskiego: pierwsza wyższa uczelnia w Poznaniu, ufundowana na początku XVI wieku przez biskupa Jana Lubrańskiego.
Wyższe Seminarium Duchowne Towarzystwa Chrystusowego dla Polonii Zagranicznej: kompleks nowoczesnych budynków na północ od zabytkowej zabudowy Ostrowa Tumskiego wraz z pomnikiem kard. Augusta Hlonda.
Arcybiskupie Seminarium Duchowne: wzniesione pod koniec XIX wieku przez arcybiskupa Floriana Stablewskiego.
Rezerwat Archeologiczny Genius Loci: eksponujący pamiątki grodowe początków Poznania i państwa polskiego.